Marijke van Eijkeren - Fotograaf
Home | Galerie | Blog | Routes | Publicaties | WerkAanDeMuur | Over mij | Contact

Blog 2022

Februari 2022

Langs de Kromme Rijn

 

Kromme Rijn

De eerste helft van februari nodigde niet echt uit om de tweede route van mijn Kromme Rijn project te verkennen. Na heftige stormen en heel veel regen brak uiteindelijk dan toch de zon door. In de natuur is het nog kaal en erg fotogeniek zijn die strakblauwe luchten ook niet. Maar al wandelende langs de Kromme Rijn valt er genoeg te genieten. De lente kondigt zich aan en ik ontmoet een vrouw met mooie verhalen. Ze kent het gebied hier op haar duimpje en loopt er elke dag 10 km met haar hond.

Kromme Rijn bij Wijk bij Duurstede

Ik begin de wandeling aan de rand van Wijk bij Duurstede bij knooppunt 52. Ik loop even naar de brug over de Kromme Rijn om te genieten van het uitzicht. Langs de rechteroever, buiten de bebouwde kom staan over niet al te lange tijd de boomgaarden in bloei. Op de oeverwal langs de Kromme Rijn doen ze het erg goed dankzij de vruchtbare, goed doorlatende grond.

Dit deel van de wandeling volgt de route van het Kromme Rijnpad. De Kromme Rijn doet hier zijn naam eer aan en maakt een grote bocht. In de binnenbocht is in de jaren 80 van de vorige eeuw de wijk Noorderwaard gebouwd, genoemd naar het oorspronkelijke fruitteeltgebied Noorderweerd. Een waard of weerd is een vlak stuk grond dat in de loop der eeuwen is gevormd door de rivier. Bij overstromingen werd hier grind en zand afgezet, een perfect gebied om te wonen. Vandaar ook dat Cothen en Odijk in de binnenbocht van de Kromme Rijn liggen.

Kromme Rijn bij Wijk bij Duurstede

Tussen de nieuwbouw en de Kromme Rijn is een strook groen behouden gebleven en ingericht als park. Lopend over het pad langs het water met uitzicht op de boomgaarden aan de overkant vergeet je even dat je ook pal langs een woonwijk loopt. De Kromme Rijn is niet bedijkt. Dankzij de afdamming was dat niet meer nodig. De rivier was getemd en de oeverwallen aan beide kanten van de rivier waren voldoende om te beschermen tegen overstromingen. Later kwam er wel een houten beschoeiing om de oever te beschermen tegen afkalven. Met het project Natuurvriendelijke Oevers Kromme Rijn is die, waar mogelijk, vervangen door een glooiende oever of onder de waterlijn afgezaagd. Zo kreeg niet alleen het water de ruimte, maar ook de natuur.

waterhoen

Een waterhoentjes koestert zich op de beschoeiing in het lentezonnetje.

klein hoefblad wilgenkatjes koolmeesje

De natuur oogt eind februari nog heel kaal, maar als je goed kijkt zie je de voorbodes van de lente. De gele bloemetjes met hun fijne lintbloempjes langs de waterkant zijn Klein Hoefblad. De wilgenkatjes blinken zilverwit in de zon. Aan de vogels hoor je dat het voorjaar niet ver weg is. Het Koolmeesje herken je aan het geluid dat op een fietspomp lijkt. Maar ze kunnen je ook foppen met een grote variatie aan geluidjes.

Kromme Rijn

Aan het eind van het park komt aan de overkant van de rivier een vrij brede vaart uit op de Kromme Rijn. Hij staat in verbinding met de Langbroekerwetering en lijkt pas in de jaren zeventig van de vorige eeuw te zijn gegraven. Op de topografische kaarten van voor die tijd zijn alleen smalle sloten te zien in het even verderop gelegen ontginningsgebied tussen de Afscheidingsweg en de Langbroekerwetering.

Kromme Rijn

Na de brug over de Kromme Rijn kom je dan toch echt in het buitengebied van Wijk bij Duurstede en de Kromme Rijn. Het pad loopt door het door Het Utrechts Landschap beheerde Vikinghof, onderdeel van de ecologische verbindingszone langs de Kromme Rijn. Waar mogelijk krijgt de rivier weer meer ruimte doordat de beschoeiing is weggehaald of afgezaagd. Soorten die hier vroeger voorkwamen zie je daardoor weer terug zoals de weidebeekjuffer, het ijsvogeltje en de zwanenbloem.

HdsR, gemaal Melkweg

Vlak na de brug staat het gemaal Melkweg van Hoogheemraadschap Stichtse Rijnlanden. Het gemaal zorgt er onder meer voor dat er tijdens nachtvorst voldoende water is om de fruitbomen nat te houden. Zo wordt vorstschade voorkomen. Te veel water in de polder wordt afgevoerd via de Kromme Rijn. Het gemaal is elektrisch en beheren van het waterpeil gebeurt op afstand.

vikinghof

Vikinghof was de naam van het voormalige natuurzwembad dat hier lag. Het is een klein maar interessant natuurgebiedje dat laat zien hoe rivieren in vroegere tijden het landschap van de Kromme rijn vormden. Een oude stroomgeul is opengelegd. De nu droge rivierbedding bestaat uit grindhoudend zand dat de rivier eeuwen geleden meevoerde uit Midden Europa. Er groeien nu bijzondere korstmossen en planten. Insecten vinden er voedsel en nestgelegenheid in het zand.

stormschade februari 2022

Even verderop kun je kiezen voor het jaagpad vlak langs de Kromme Rijn of het pad door de Vikinghof. Wil je een goed beeld krijgen van de gevarieerde natuur van de Vikinghof, ga dan rechts door het hek van de Vikinghof. De februaristorm is ook hier niet ongemerkt aan voorbijgegaan. Verderop is een poel, struweel, grasland en de opengelegde stroomgeul. De natuur oogt in dit jaargetijde nog erg kaal. Maar met de lente op komst zal dat snel veranderen.

oeverwal

Aan het eind van de Vikinghof houdt het jaagpad langs de Kromme Rijn op. Pas na de bebouwde kom van Cothen kun je weer vlak langs de Kromme Rijn lopen. Maar lopend over het Groenewoudpad naar de Groenewoudseweg zijn in het landschap de sporen van de Rijn die hier vroeger liep duidelijk zichtbaar. De glooiingen in het landschap zijn gevormd door de rivier die hier voor de afdamming 900 jaar geleden vrij de weg van de minste weerstand volgde. Vanuit de bergen in Midden Europa voerde de rivier grind, zand en klei mee. Bij overstromingen bleef het grove materiaal vlak langs de oevers liggen. Zo ontstonden oeverwallen.

Kromme Rijn

Het pad brengt je steeds dichter naar de Kromme Rijn. Het komt uit op de Groenewoudseweg. Naast de brug over de Kromme Rijn aan de overkant van de weg kun je even genieten van het rivierenlandschap.

Daar heb ik een leuk gesprek met een vrouw uit Wijk bij Duurstede die hier dagelijks komt. Met haar hond loopt ze elke dag 10 km. De eenden kennen haar en zij de eenden. Ze noemt ze bij naam en kent hun karakter. De eenden weten dat ze altijd wat te eten bij zicht heeft en komen naar de kant zo gauw ze er aan komt. Maar alleen als ze er op haar vaste tijd aan het eind van de morgen is. Van haar weet ik ook dat het pad dat ik verderop had willen nemen door de weilanden en griendbosjes door de vele regen van de afgelopen tijd onbegaanbaar is. Ook niet met de laarzen die ik met het oog op de nattigheid had aangedaan. Ik besluit om dezelfde weg terug te gaan en later in de maand het rondje door weiland en griendbosjes af te maken. Ze vertelt hoe mooi het daar in maart is als de Sleedoorn bloeit.

Terug naar Blog 2022